Medieval treatises on music — Marchettus of Padua (Lucidarium, Pomerium), Johannes de Muris (Musica speculativa), Adam of Fulda, Elias Salomonis — Gerbert, Scriptores vol. 3 (St Blasien, 1784), re-read from the Bayerische Staatsbibliothek scan

: MUSIC/E P? nes patefient muficales aut harmonicales, cum aliquali difcuffione proportionum

— -arithmeticalium & geometricalium. Igitur pro primo fao Carvr I. : . — Muficalis definitio hec eft. Mufica eft ars docens voces formare, formatas per fonum reca proportione accentuare. Vel fic : eft liberalis fcientia poteftatem veraciter regulariterque canendi admini(trans. "Dicitur mufica, ut Ifidorus primo Ethymol. refert, quafi mufarum fcientia, vel . a mufan inftrumento mufico aliis omni- — busapto ; vel a madufica, id eft, a modulamine dida, que non eft nifi in vocum debita confonantia. Sed Auguftinus ad Hieronymum dicit: mufica eft fcientia fenfus, fenfusve bene modulandi ad ad- . mionitionem rei magna etiam mortalibus rationales habentibus animas Dei largitate -conceffa. Hoc Virgilius in Bucol. tange-. re videtur, ubi dicit: a Jove principiun, AMufe lovis omnia plena. :

- — Mufica eft duplex, naturalis & artificialis. Naturalis eft mundana & humana.

— Mundana eft fupercoeleftium corporum ex motu fpherarum refonantia, ubi maxima creditur fore concordia: & hoc gemus con(iderant mathematici. —Humaza exítat in corpore & anima, fpiritibus & membrorum complexione, nam harmonia durante vivit homo , rupta vero eius proportione moritur. Et hoc genus con-. fiderant phyfici, de quibus nihil ad prefens.

— 4irtificialis: hoc genus tenent. mufici.

— Eft vel inftrumentalis vel vocalis. z7/]rumentalis eft fonus per diverfa inftrumen-

.—. facanfatus, qui cum fit vocalis , tamen e- TN A RS PRIMA. | 333 |ius voces funt materiales. Z'ocalis ufualis e(t emi(Tio vocis carens principiis, per qua | regi deberet, ut eít cantus vulgi, qui . non folum hominibus, fed etiam brutis adequari poffit ex inftindu naturz. Focalis regulata eft modulatio dulciffima, peues afcenfum vel defcenfum regulariter — . artificialiterque conftruca, & eftipfaqua- — druplex, ut fequitur. Maufica regulata vera eft , que redo tramite procedit per claves, fine vocum transpofitione, limite fuo contenta. Regulata fia eft, quando in clavibus voces transponuntur, utputo in omnibus, in quibus ;fa localiter non ponitur, poteít poni B. molle; fimiliter in omnibus clavibus, in quibus fa loca- —:* .— . liter ponitur, poteít poni 5. durum cogente tono-& necefTitate. Cum igitur modulationum coaptatione tota anima dele; Cetur, ita e contrario ab audiendi volaptate fe fubtrahit, fi quid depravatum in ea fenferit. Regulata fimplex vel plaza A eft, cuius figure nec augmentum nec / decrementum patiuntur, ut fit in cantu | Gregoriano : menfuralis vel fieurativa ett, cuius figure augeri vel minui poffunt in fignis iuxta formam & fpeciem, & hoc ^ in primis mufice gradibus, videlicet modo, tempore & prolatione. Pofífunt autem ambz, fitmplex & menfuralis, effe vera aut ficta. Carvr Il.

Hec una de feptem artibus liberalibus inter ceteras non minimam refert utilitatem, teíte Ariftotele in fuis problematibus P. r9. problemate 10. ubificinquit: zu- ^ , fica laetificat trifles, latosque magis ac magis letari cogit. Et idem $. Polit. Anima, ait, zaturaliter in mu[ica dele-

Tt3 da-