Medieval treatises on music — Marchettus of Padua (Lucidarium, Pomerium), Johannes de Muris (Musica speculativa), Adam of Fulda, Elias Salomonis — Gerbert, Scriptores vol. 3 (St Blasien, 1784), re-read from the Bayerische Staatsbibliothek scan
The original is shown on its own: no English is held for this issue yet.
EU f ;
SCIENTIA AR | Item qui bene vellet. ordinare cantum . fuum in officio ecclefiaftico fecundum - ordinationem tonorum , facere debet ma- . xime in Matutinis & Miffa. Item ficuti didum eft de dicis generibus can- - tuum , quod unum in naturam alterius non cadet, nec debet permifceri cum eodem: ita dico, & magis prohibitorie, quod de quocumque octo tonorum cantus aliquis inchoatus fuerit ad edendum, ilius toni naturam fervare debet, cuius exordium fumfit, hoc modo; ut fi inchoaverit de natura primi tohi, nullo modo transgrediatur metas proprias feu naturam inchoatam aliquo cafu, & fi fecerit, extendit fe in naturam fecundi tantum, qui fpecies eius habetur; & e converfo de matura fecundi in primum. Et quoddico de primo in fecundo, & de tertio in quarto, quinto & fexto, feptimo & o&avo intendo dixiffe. Aliter cantus talis extraneus & quafi irregularis habetur, quia non fequitur naturam feu regulam, per: quam fuit in- . choatus, tranfcendendo montes, defcendendo per abrupta vallium, circumeundo palmam; & tonos credunt edere arte mufica, & phantafticam artem, ignorantes feipfos fuper hoc; peritiam artis ducunt, (i dicunt, illud agere, quia fimilia faciunt in Gloria iu excelfis, & ipfis re- Íponforiis & fimilibus. Pra nimia artis peritia probent illud, & proteftentur in libro, quando cantus transibit de natura unius toni in naturam alterius; hoc . facto tran(cendat omnes tonos, fi volu- . erit, nam idem fentiet artis peritiam : . quod nifi fecerit, cantus & muficus in — foveam dilabi merentur. ScmiPrORgS vkT. DE Musica. P. III.
TIS MUSICE. 57 cens CarvT XXX. Rubrica de notitia candandi im quatuor voces, €9 de quibusdam uotabilibus debitis €2 boneflis. / | Ad notitiam adquirendam & in(tructionem ícientie cantandi in quatuor voces; & eorum, que in prafenti figura feu dodrina continentur, prenotandum eft, quod quatuor, qui cantare debebunt, habeant peritiam cantandi artificialiter, & quafi ex inftrudione nature cum eis y iterate, & habeant inftrumenta five vo- - ces concordes. ltem notandum, quod habeant voces conferentes hoc modo, quod unus habeat vocem magis groffam & foneram, quam alii, vel quafi, fecundo fécundus, tertio tertius, quarto quartus, ut fane iutelligatur de ifto, ut valeat altius quam alii cantare. Item notandum, quod inter fe habeant no- " titiam vocum: fuarum, & quod alter alterum viderit cantare. ltem notandum notabiliter , quod dato , quod effent ; eque boni cantores quatuor, qui cantare debent, neceffe elt, quod regant fe per unum: & ille, aut etiam unus de quatuor, qui debebunt cantare vel non, fi debet ipfe cantare primam vocem, hoc eft, magis baíffam, aut fecundam, aut tertiam, aut quartam: fi quartam, tunc tacito de fua, primo ponet primum in prima. Et nota notabiliter, quod ifte primus tantum exípectabit in primo pun- | &o, quoufque pofuerit fecundum in fecunda voce: & illi duo tantum exfpe- Gabunt, quoufque tertiüm pofuerit in tertia: & ipfi tres tantum exfpectabunt ; in primo puncto firmiter, quoufque ipfe H fue-