Medieval treatises on music — Marchettus of Padua (Lucidarium, Pomerium), Johannes de Muris (Musica speculativa), Adam of Fulda, Elias Salomonis — Gerbert, Scriptores vol. 3 (St Blasien, 1784), re-read from the Bayerische Staatsbibliothek scan

p. 2813 gura, nec in figura artis mufice fupra litteras diredz: fed habito refpectu ad | zqualitatem graduum, non ad numerum litterarum. Clavis & eius multiplicatio merito ] fecundo ordine figure poft litteras ponitur, quia fuper ipfis fundatur. Non- | ne dicitur, quod talis clavis five, mutatio in tali littera facit principium fu- » um ? utique fic. . Pundi in tertia circumferentia podas nuntur, quia per claves ordinantur, & reda ordinatione proferuntur, veluti k- "o Gu, re, mi, fa, fol, la; & ideo rede incipiunt fuper gamma five G. quod idem eft, & «ex tunc in antea aquis | gradibus procedunt. In quarto circulo ; merito fupponuntur toni fuper litteras diredi, ut conftet, in qua littera quilibet tonorum facit litteram fuam: & quia ultimo adveniunt huic figure, denominatur figura de ordine tonorum. Et quare ponitur tonus in medio tonorum in tali fpecie, cum non fint - nifi odo? Solutum eít, fi bene advertatur: ponitur ut genus &. natura, quz generat alios tonos, & ab illo genep. rantur & originem fumunt. Nonne ín "i arbore matrimonii ponitur truncus in perfona*hominis, non ut ipfe fit gra- ; dus, nec confiftat in gradu, fed quia alii defcendunt ab ipfo? Utique fic. Carr Xl. | De ordinatione € flatu primi toni cum fecundo in le&ura € in figura. His premi(fis ad ordinationem primi toni, ut eft genus refpectu fecundi, &

LOMONIS ad ordinationem fimiliter eum primo & Jeculorum , & quinque litterarum, quas quisque habet fub fe, procedamus. Et primo videamus, quid eft primus tonus. Figura 4.

Primus tonus eft figura decem feculo- .Tuim, certas quinque litteras continens per palmam, & fi que alie fuerint infertz inter ipfas, regens totum cantum tam naturalem quam artificialem : quz incipit in F. regula fua, & finit in D. & quafi incipit & quafi terminatur cum favore fecundi, qui eft de gremio fuo & eius fpecies, & fub una radice terminatur.

Ordo figure per iam dictam definitionem & eius infpedionem cum quinque litteris de circumferentia fibi fervientibus fatis patet, & [fi que alie interfuerint. Dicit in definitione propter G. quod eft inferum regens totum cantum, qui in G. incipit, & in D. terminatur. E /

Contra: nonne g. virgo flagellatur & ant. Amicus Dei Nicolaus, & plura, incipiunt in F. non propter hoc funt primi toni? Refponfum eít in definitione, fi bene advertatur. Continetur ibi, quod in regula primi toni incipit non defignando litteram F. bene, fed ille, qui condidit — artem de obfcuritate & incerto & pene lapfo, quod primus tonus faciebat regulam fuam in F. & fuper illo definitio procedit; non in eo, quod fextus tonus regulam fuam faciebat in dicta F. & quin- - tus tonus faciebat in eadem F. Ideo appofitum fuit in definitione € terminatur in D. & tu opponens facis fallaciam fee cundum quid & fimpliciter.

Figura