Medieval treatises on music — Marchettus of Padua (Lucidarium, Pomerium), Johannes de Muris (Musica speculativa), Adam of Fulda, Elias Salomonis — Gerbert, Scriptores vol. 3 (St Blasien, 1784), re-read from the Bayerische Staatsbibliothek scan

p. 360

o&o ponimus, licet antiqui folum quinque pofüerunt, quatuor dividentes fpe- | cies, & minimam duplam credentes fore proportionem, ut Boétius & lohannes de Muris: non tamen errabant, quia in F his quinque proportio fieri habet per F primos mufica gradus, videlicet modum, b i tempus, & prolationem, ut poftea pate- | bit. Maxima enim habet rationem gene- | ris generaliffimi; minima vero habet ra- S tionem fpeciei fpecialiffimz , qua tantum | : in duas alias dividitur, &.alia in alias du- E as & in infinitum. Ergo de fequentibus P fcientia nulla effe perhibetur, fed habilitas quedam: ideo non eas appofuerunt L ; primi artis auctores, nos vero non omit- , timus ratione habilitatis. Sunt autem hz ! notarum figure, ut fequitur, quarum femper alia ex alia confurgit. Cum hoc concordat Naío, ubi inquit:

Ex aliis alias reparat natura figuras.
: '
Figure notarum funt odo:

! maxima F1 longa H brevis 2. femi- | brevis Q. minima & femiminima » fufa h femifufa ^ a

: * Carvr III. Modus eft coordinatio vel difpofitio figurarum varios animi affedus in can- 1 tando indicans. Circa modum autem variz funt opiniones muficorum: fed quod E- mihi re&ius videtur, aperire volo; ficut ^ enim in mufica plana modus faltuum atque confonantiarum fpecies oftendit, fic in prefenti etiam numerum notarumque valores per tempus & prolationem informat. De hoc etiam Ovidius dicere

IE FULDA videtur in libro Metamorphof. ubi dicit :

Ef modus im rebus, funt certi demique fines.

Hoc tamen muficaliter intelligi habet 5. ubi enim modus, ibi & tempus & prolatio, fed non e converfo, quia modus agit in longas & maximas, ac maior in breves quoad augmentationem. Capitur autem modus dupliciter aut eft duplex, videlicet maior, & minor: maior confiftit in maximis & longis, minor autem in longis & brevibus, fed in brevibus nihil triplicat; & ifte dividitur in perfe- &um & in imperfedum, ut fequitur. Sed ut verum fatear, in muficorum voluntate hec pofita funt parva ratione, alias circa omnia figna verfaretur modus. Modus eft duplex. Maior eft, quau-- do maxima videlicet tres longas, & longa tres breves, & brevis tres femibreves,

& femibrevis tres minimas (continet) ; & fic eft modus maior tempus perfedum, —— & prolatio maior. Modus minor perfe- Qus eft, quando maxima videlicet (continet) duas longas, & longa tres bre- - ves, fed brevis duas femibreves. Imperfedus eft, quando maxima videlicet duas longas, & longa duas breves, ut in diminutione. ; B -

Carvr IV. 1

Tempus eft menfura prolata vel omiffa füb uno motu continuo; vel fic: tempus eft duarum vel trium femibrevium aut valoris earum contra brevem pofitio.

Eft enim duplex tempus, videlicet perfedum & imperfectum, agitque folum in — breves & femibreves, ut fequitur. Sed plane mufice tempus eft tempus durationis einsdem, tempus enim menfürg — niu- Mimi