ExpUcit tradatus mogifiri Mrnulpbi. (a)
lOAN-
(t) la codem Ftirffienft coillcc ptnca tdhnc iddoiitBr , hnc aon pettiaeatia : ac pofca fiatt
lOANNIS KECKII
INTRODUCTORIUM MUSIC^. Ex autographo Tegern/eet^^
M o N I T u M.
IntroduSorium Mufica lo. Keckii reperi in momfierio Tegernreenfi ipfiut au^ Qoris tnanu fcriptum , ut palam fuit conferenti fcbeduUtm profejjionis in iUo mona^ fierio adbuc fervatam^ quam bic inferimus^ quod fuerint^ qui de monafiica eiusdem profeffione dubitarint. ,,InChriftinomineamen. Ego frater loannes Keckde Gien^ ^gen presbyter Aoguftanas dioecefis» artium ac facrx theologiae profeflbr,adhonorem s^omnipotentis Dei ac beatiflimas virginis Mariae , atque beatiflimi patris noftri Bene« i^difti & omnium Sandorum/tenore pnfentium promitto ftabilitatem, & conver* j^fionem morum meorum, ac obedientiam fecundum Regulanli eiusdem fandi Be« ^nedidit coram Deo'& Sandis eius, ad nomeh fandorum Quirini, Chryfogoni & ),Caftorii martyrum, & aliorum Sandorum, quorum Reliquias in prasfenti ecclefia ,»funt, in prasfentia reverendi in Chrifto patris & domini domini Cafpar abbatis 3^huiu8 monafterii in Tegernfee, & coram vobis patribus ac fratribus hic praefenti- Jtm , in nomine Patris & Filii & Spirittis Sandi amen. In cuius rei teftimonium ^prsefentehi cedulam manu propria fcripfi m hoc venerabifi loco Tegernfee ip fefto ^conceptionis gloriofae & intemeratas Dei genitricis virginis Mariae , quod erat die Dlabbathi odava menfis Decembris» annoDomini miUefimo ^uadriogentefimo qua- jg^dragefimo fecundo.
Fr.Io.Keck/' Eadem manu fua fervafur in Tegemfeenfi monqfierio ineditus eiusdem traSatus de concilio Bafileenfi Ioavni epifcopo Frifingenfi ac S. R. E. Cardinali deBavaria in* fcriptus. AHa eius opera notavit Pezius Viffert. Kagog. in primum tomum The- {aori Anecdot i>. XT/^. qua tum in Tegernfeenfi cum in Mellicenfi mana/ierio Mff. fuperfunt, btce digna^ ac necdsm edita. Quare ei etiam inter Jbriptores mufkos Uh cum merito damus.
PRiEFATIO IN INTRODUCTORnjM MUSIGiE
fRATRIS lOANNIS KECK MAGISTRI IN THEOI.OGIA
EIHCIPIT. xaltabnnt labia mea, cum cantavero regias, fcUicet propheta David in rao> tibi, ioqaic egregius ill» moficus rum p&Imorom libro (Pfal. 70.) Am-
liige-
lOANNIS KECKII
UgcreDemiiiemarbitror» muficae modti-
latione diverfos affid diterfimode, nifi
forteeam, qui experientias rerum ma-
giftras dirdpulum quafi fiirdus fe num-
quam agnovit. Qpis enim nefdat » buc-
cinas fonitu nedum militares • fed & eo-
rum • quibus infident , equos mira in
bellicis audada firmari , atque ad aggre-
diendum, confli^umque faciendum ani-
mari , ut eos ad terribilia illa mufica alle-
dos dulcedine non tam arbitrii libertate,
quam naturali quadam neceflitate traStos
mireris. Hac denique muficaii modula-
tione convivae mira reficiuntur fuavitate^
ut nonnumquam eorum nonnulli etiam
oblivifcantur efum , & tamquam filo (f.
philtro) capti , qnandoque feipfos nefci-
entes, vdut cateUi ludere aflfurgant Bene
igitur de ea Ariftoteles (S. Polit c. 4.) e-
nuntiavit in politicis, quod ipfii natura-
liter deledabilis fit omni aetati, & omni-
bus moribus.
Suntetiam, qni modulationis melo-
dia timore concutiantur ; fic enim in
Exodo legimus (Exod^ c. 19.) filioslfrael,
cum lex daretur , dangore buccins non
niodico perfufos terrore. Ipfe quoque
Gedeon huins dangore adverfarios fuos
in libro ludicum (ludic c. 17.) afFecifle
timore permaximo commemoratur. Sunt
etiam nonnuUi , qui exequiarum tem-
pore tibiarum ofiicio lugubres generent
fonitus, quibus circumftantium multitu-
do pias ad lacrymas vifa eft faepius pro-
vocari. Bene igitur fandvit, qui totho-
mines harmonia muficali totidem modis
affici fpedabat, Philofophus fdlicet, qui
dixit(8. Folit C.6.) quod meiodia fecun-
dnm diverfos muficae tonos indudt ad
diverfos mores.
Qtiis igitor muficae utilitates td ple-
num valeat depromere, quae tantonim
effeduum magnitudine magnifica praedi-
catur : quas etiam beftiis ipfis naturalita:
india cognofcitur? Hinc phfiomehi fi-
tientes hominum aures mellito vocis fuas
poculo potare contendit Hinc cygnns
aures liias fiimentes fiiturare cupiens,
gutturis fui olla fonorum cibos decoque-
re non ceflat , nifi prius extremum vi-
deatur fpiritum exhalafle.
Cernis igitur, o Abba pater! in eina
laudibus me defecifle, quas naturarum
tam humanae, quam beftiaUs prasdicatio-
ne minime contenta, coelos afcendens,
eos fibi cenfuales efficic, uti ab eisdem
tributa quaedam divinas Alaieftatis audo-
ritate exigendo poftulare pra^fumat, cum
eorum motus muficalis difcipUnas rigore,
teftante apud Ciceronem Scipione, (De
beatorum mufica) mira dulcedine co£r*
ceat Taceo unum eius privilegium ex-
cellentiffimum , quo fciUcet ipfii omni
corporaU creatilrae miro fupervehitor mo-
do, ufque adeo videlicet, ut in coelefti
patria fupernorom civiom guttura eius
credantur nedare inebriari, regio tefte
propheta, qui dicit (Pfal. 149O exulta-
tiones Dei in giitture eorum.
Qua in repenfandum eft, qnanta no-
bis foUicitudine fit ampledenda, quas tot
privilegiorum donis fcientus humanis aliia
cernitur antelata. Haec enim ex labore
triftitiam tolUt, ut Philofophus inqui^
(8. PoUt c. I tO maUgnos iiigat fpiritus,
quoniam Regnorum hiftoria teftante (i.
Reg. i^ David in cithara canente ma-
lus a Saule fpiritu^ recedebat Haec e%
quae fecundnm animam raptum &cit fad^
mi-
Introductorium Musicje. 32 1
iiiiDem, .pt iterum Pbflofophus tefiatur fine fine exnltare mereantnr, pneftante
(^. PoUt c. 6.) quatenus cnm Paulo ter- Domino ooftro lefii Chrifto in iecnla
tii arcana coeU queat audire, arcana in- benedido. quam illa, quae non licet homini loqui. ExpUcit prohgus,
Magis etiam ipfa eius deledat operato- r • •«
rem, quam folum auditorem, & ad mo- . ^ , {^'f * argtmentum.
rales d virtutcs non modicum confert , Introdudonus m muficam hber appel-
anxiUum, ut Ariftoteles cecinit (8. Po- ^'°':» ^°°"»^'" ?'"°!"'» fonorum pro-
lit c s.) Hlnc eft. quod lacobus in Portiones mira brevitate compleaitur,
canoniea fua dixtt: triftatur quis in vo. ? "<>»•"*"» fi"P!'aoribus ignota fratri.
bis.oret,aut«q«oaniraoeft.pfaIlat;nbi J?' «!"'« f^PO»"'- denionftrat, ut non
gloOa: crebra p&lraodiaj dulcedine no- *^'"'? *^'^«**^^J fP^'^*' addlfcentes, fed
civam peftem ^ftitias depcUit, & per «« etiam acribologia matheraatica mftru.
confequens hetitiam & gaudium adducit ^°\ °'''^'^ proportione faobs efficiat.
Reae ergo dixit Pialmifta: exultabunt ^''«'f'1''» no" folum cantus Gregoriam
hbia mea, cum cantavero tibi. f "' fiant, quinimo potius omncm mn-
ucam conuderationem mteileau lUumi-
Non autem cantus ille hominem men- nato valeant perfpicacinS penetrare. te laetificans acutus effe debet, fed pluri- Explicit argtimentum.
mum gravis , ut videlicet a loquentis vo- _ n x^ 1
ce vix difcerni queat Prohibuit enim ^ ., *?««»Jf CapUtdtt. Ariftoteles in Politiai (8. Polit c. s>.) ne Capitu um De muCcs inveotione. harmoniam rigide cantarent fenes: acuta Capitulum II. De varia fonorum feu
enim harmonia plerumque animos diftra- ^°??'», Pf^P»^,^''^; , hit humanos, & corp^ra gravat in tan- Capitulum III. De fononim fen vc
tum. ut eius pondere premantur ani- cum repnBfentatipne. mse, ne contemplationis volatu io exul- CSpitulum IV. De fonorum feo vo.
tationem valeant elevarl; qux tamen ^»^" coofonantia & d.iFonantia. mentis exultatio finis eft pfalmodi*. Capitulum V. aliqoa in fupenoribus
propter quam eft inftitnta. ut didt Au- '*»"?'* ^**'?*'",?'^?': J *'J'^? ^^ "^
guftinus (L. 10. confeir. c a.) Debet P^'»"' ^^^««»f Ct^ttula.
igitur ReUgioforum cantu», qui fenum jncipH hber introduSorius in muficam
nomihe poflTunt intelligi, ctim & ipfi Pratris loannis Keck monacbi in 7V- feoiorum canos habere debeant, de qui- gemfee, & in tbeohgia MagifirU bus dicitur, cani funt fenfus bominiS,
nequaquam rigidus exiftere, fed mode^ Capitviwm I.
fta gravitate loquentium more fuaviter ^ Mufica inventione.
fine difcantu lugubrlter perftrepere, ut Muficam tripUcem effe ferunt fapien-
ipfis Domino caotantibns eorum labla tes, metricam unam, rhythmicam alte>
ScaiPtORES TBT. DE MuSlCA. P. IIL S « ^^°^*
322 lOAKNIS KECKII
nin» tertiam vero harmoiiicam poneiKi fesqutodava» diapafoo Tero in duplt
tes. Sed ne vocabuU acquivocatiooe pa» proportionibus coofiftere dicatur. Haec
ralogizemus, a ooftra confideratione pri* autem in fequentibus tamquam princi»
masduas, quas trivialis eflfe confiderati- dum dusimus fupponendum.
onis conftat. muficas amputamus, & de Capilutum IL
tcrtia tantum, quas vere quadrmalis eft, K.arix-wAu« n.
amplius profequemur. Hanc nempe De varia fonorum feu vocum pr(h
nonnuUi a Mqys^ quod eft aqua, didam portione.
autumant: nos vero a Mufis traxifle no- Omnes voces, quarum eft a^qualitatit
men Muficam verius arbitramur, cuius proportio, unifonum effidunt Sed qno»
diverfi diverfos inventores pofuere. Nam niam ab asqualite tamquam a virtutis me»
Genefeos hiftoria Tubal primum Muficas dio multiplidter, imo infinities contigit
commemorat inventorem: alii Amphio- deviare» hinc eft, quod diverfi foni fe-
neuL, alii vero, ut philofophorum ma- cundum infinitas proportioois inaequali-
ior pars, Pythagoram, qui, ut ferunt. tatis variationes infinitae poflent fpedes
cafu fiibricam tranfiens, quatuor audivit afll0^nari; quarum tamenadmodum pao-
malteorum idus, tonum, diapente, dia- cas aurium iudicio funt adprobatae^- fed
teflaron, ac diapafon fonorum fuorum earum magna, imo maior pars, detefta-
proportione facientes* At ipfe fufpica- bilem auribus efiicit diflbnantiam: ideo
tus, fi forte in lacertorum fic fiibrican- a muficalis fcientiae agro quafi tribuli ve-
tium fortitudine haec fonorum confifte- niunt eradicandae.
ret proportio , permutatis malleis , rur- Venimus igitur ad eas diverfi foni (pe-
fum ut iacerent, fabris praecepit: ubi cies, quas mufici vel concordantes, vel
non obftante madieorum permutatione, ad minus non tam abfone diflbnantes re-
apud fingulos eorum fuas permanfere pri- periunt: & dicamus primo, quod tonut,
fcae fonorum proportiones. Unde expe- qui , ut in fuperioribus diximos, in fes-
rientia dodrice didicit , in malleorum qulqdava confiftit prpportione, reperitor
pondere hanc fonorum confiftere pro- & eft inter quasltbet ,duas fibi prozimas
portionem. QiiQrum dom pondus dili- voces deillisfex, videUcet i^^ r^, m,^,
gentius eitploraret, eorum pondera re- folla. demtis i»i, &/a, inter quas voces
perit efle iuxta hos quatuor numeros fibi proximas acdpe femitoniom minu9,
6. %. 9. 12. & inter 6. & 8* diatefla- quoddiefim vocavere fapientes. Minos
roo, inter 6, & 9* diapente, inter 8* dixi, ad differentiam femitonii maioris,
& 9. tonum, & inter 6. & 12. diapa- quod apotome vel decifio dicitur. To^
fon confiftere proportiones, In his ita- nusnempenon per medium in aequalia.
que numeris quatuor totius muficae prin- fedus intelligitur , ut femitooia seqoalta
cipiom tamquam experieotia ootom coo- qoafi medios efficiaot tooos, ied, ot io po-
ftitoit, ut fcilicet diateflaroo io fesquiter- fterioribus demooftrabimos, io ioasqoalui»..
tia, diapeote io fesqoialtera • tooos in ut maios miausve (emitooia inseqoalia
INTROOUCTORItJM MUSTCJB. $23
|«rcfe qoeat Q^ ex re elid poteft, bob liDai ; femiditonum i ditonnm ; diatefla»
tfemit dimidip. fed a femis [mperfedo ron; dyfemiditonam ; tritonum; & dia-
didnm efle femitontnm. Conciuditur er- pente. Qjnibus adde femitonium cnm dia-
go, toni minorisque femitonii differen- pente, tonnm cum diapente, femidito*
tiam main8 eflkere femitbnium, quorum num cum diapente, & ditonum cum dia*
differentiam femitoniornm commatis no- pente : Cui fl • femitontum coninnxeri-
mine mufid baptizarunt mus, diapafon refultabit confonantia onh^
Porro fbbtilius rimantes his non con- nium petfediffima , atque nnifono fimil-
tenti fiitis parris fedionibus fecuere di^ lima. Omnes autem illae fonorum pro-
fim, id eft, ttiinus femitonium in duo portiones diapafon priores ipfi, fcilicet
aequalia, qutbus diafchismatis nomen im- diapafon, ficut (Yolueris) addere poteris;
pofuere: quod quidem diafchifma diefim & erit quafi earuro replicatio, cum dia-
appeUarunt antiqui , commatis vero nie- pafon quafi onifonum alterum effe con-
dietatem fchifma dixerunt Semiditomti ftet
^afi imperfedus ditoniis dicitnr, eoquod Capitoluh III,
femitonio minori tonoque perfidatur, Ikfouorumfeu vocum reprafefitatiofie,
ficnt inter re. &fa. ytXfoL 8cmi. voces Enumeratis fdnorum feu vocum pro-;
fibi proximas eft reperire. Ditomts dici- portiooiljus , reiht, eas artificialiter re-
tur, qui duorum coninndione tonorum prsefentare: & quoniam femitonio mino-
aggregatnr, ficct ioter «^. & mi. kufa. res inaequalitatum. proportiones non re^
&'la. fibi proxima cernere potes. Dia^ prxfentare confueverunt roufici, eo quod
^^0aroiy autem ditono &diefi. ideft, fe- earum differentia vix auribus diiudicari
mitonio .minore perficies, velnt inter ut. valeat, & ideo hac ratione in ufum a£>
& /a. -feu re. & foL aut mi. & h. fibi famere eas funt dedignati.
proxima fieri videmns. Cui fi tonnm ad- poftpofitis itaque proportionibus fchif-
dideris. diapente refultare videbis. ^cut ^jtis, commatis & diafcbifmatis, adalia-
intcrirf.&/a/.feOir«.&Ai.praaicarefo- ,„„ reprsefentationem feftinantes dici-
lemns. Dxfemiditoms qwque ditono & mus , femitonium minus repraBfentari B.
dnabus conftat diefibus, id eft. minori- quadro; & C.gravibus; autE.&F.gr».
bus femitoniis; tritoma yitro tonia txu ^^^^^^^ fp„ ^^ ^^ rotundo acutis; vel ^
^0«-^. . . „ quadro&<?.acotis. etiam^. &/. acutis:
Ad finem itaque capituU properantes. jjgjj,„ * & * rotnndo fuperacutis ; &
^ecolligamus fonornm proportiones,'de . t j *. * r,.»-««,»5« CnU
qnibusmofidtiraaavere.&reperiemus dcmum| quadro. & ,. fuperacutia Cpl-
unUbnum; (chifma, id eft , dimidium Wges ergo femitonia minora feptem n-
commatis; comma; diafchifina , id eft, fnaUter reprsfentata.
dimidium minoris femitooii; diefim,.id ArtificiaUter quoqne reprsefentare pof-
eft, femitoniumminus; apotome feu de- fe, minus femitonium inter quoslibet
dfionem, id ^, femitonium maius ; too duos fonos tonum fiicientes. qnemadmo-
Ss 3 dnm
324 lOANNIS KECKII
dum in inftratnentts eft reperire» nt y. g. chordi Ggnatnm inferios capitnlo fioali,
inter r. & A. grave in diviflone mono- quas cum E. gravi £icit tonum » qui re-
cliordi inferius in capitulo finali reperies. prasrentari poteft E.gravi & ^. quadro ia
A. fidum grave» quod cum r. fiicit fe« loco ipfius F. gravis pofito, ut in pras^
mitonium minus • quod reprsfentatuf fenti figura de tonis non communiter a«
r. & A fido gravi per B. rotundum re« fitatis eft repraefentatum. £. enim & G.
praefentatOf ut in prasfentis capituli fi- fidum gravia non faciunttonum, fed fo*
gura cemere potes de repraefentatione lum duo femitonia minora, quasin com«
artificiali femitoniorum minorum non mate deficiunt a tono; quod quidem
communiter ufitatorum « ubi vides ex- comma habetur inter G. fidum grave &
empla duodecim taiium femitoniorum fleutam.
repraefentata. (a) Semiditonus repraefentatnr A. & C. gra-
Semitonium maius reprajfentatur *. vibus, aut b. quadro & D. vel D. & F.